تقارن در تابع کسری حالت اول

آخرین ویرایش: 30 دی 1402
دسته‌بندی: تقارن در صفحه
امتیاز:

تقارن در تابع کسریy=ax2+bx+ca'x+b'

نکته

1- محورهای تقارن منحنی به معادله فوق، خطوط نیمسازهای مجانب‌های قائم و مایل منحنی می‌باشد و مرکز تقارن، محل تقاطع مجانب قائم و مایل منحنی است.

2- اگر در تابع کسری، درجه صورت کسر از مخرج کسر یک درجه بیشتر باشد:

برای به‌دست آوردن معادله مجانب مایل، صورت کسر را بر مخرج کسر تقسیم نموده، تابع خارج قسمت معادله مجانب مایل است.

معادله مجانب منحنی y=gx+pxhx به‌صورت زیر محاسبه می‌شود:

if   limx→∞pxhx=L⇒y=gx+L


3- 
معادله مجانب‌های منحنی زیر:

y=mx+h+ax2+bx+c

که در آن a>0 است، به‌صورت زیر است:

Y=mx+h+ax+b2a

⇒Y=mx+h+ax+b2a    ,    x→+∞mx+h−ax+b2a    ,    x→−∞

مرکز تقارن منحنی نقطه O' به طول −b2a و عرض m−b2a+h است.


4-
 در منحنی فوق، هوپیتال تابع یعنی خط y=2ax+bb' از مرکز تقارن منحنی می‌گذرد.

5- توابعی که به‌صورت y=mx+n±bx+c باشد، خط زیر محور تقارن آنها است. 

y=mx+n−bm2m2+1

تمرین

معادلات محورهای تقارن منحنی‌های زیر را به‌دست آورید.

y=x2+2x+4x+2

محاسبه مجانب قائم:

y→∞⇒x+2=0⇒x=−2


محاسبه مجانب مایل:

y=xx+2+4x+4⇒y=x+4x+2limx→∞4x+2=0⇒y=x


معادلات نیمساز خطوطax+by+c=0a'x+b'y+c'=0به‌صورت زیر است:

ax+by+ca2+b2=±a'x+b'y+c'a'2+b'2


y−x=0x+2=0y−x−12+12=±x+212+02⇒y−x2=±x+2

⇒y=x±2x+2⇒y=2+1x+22y=1−2x−22

y=x2+1x

محورهای تقارن هذلولی، نیمساز زاویه بین مجانب ها است.


مجانب های منحنی x=0 و y=x است و نیمسازها عبارتند از:

x−y1+1=±x1⇒y=1±2x

تمرین

اگر مرکز تقارن منحنی y=x+b+20x+a نقطه O'3,8 باشد، a و b را بیابید. 

محاسبه مجانب قائم:

if   y→∞⇒x+a=0⇒x=−a


محاسبه مجانب مایل:

limx→∞20x+a=0⇒y=x+bx=−a⇒3=−a⇒a=−3y=x+b⇒8=3+b⇒b=5

مرکز تقارن منحنی زیر را به‌دست آورید.

y=x+1±x2+4x+1

معادله مجانب‌ها:

y=x+1±1x+42×1=x+1±x+2


y=x+1+x+2     ;     x→+∞x+1−x−2     ;     x→−∞        y=2x+3     ;     x→+∞−1             ;     x→−∞


y=x+1±x2+4x+1


⇒y−x−1=±x2+4x+1


⇒y−x−12=x2+4x+1


چون معادله بالا از درجه دوم است، محل برخورد مجانب‌ها، مرکز تقارن منحنی می‌باشد.

Y=2x+3Y=−1  −1=2x+3⇒x=−2⇒O'−2,−1

مطلوب است مرکز تقارن منحنی به معادله زیر.

y=x2−x+2x−1

فرض کنیم نقطه O'α,β مرکز تقارن منحنی باشد و مبدا مختصات را به نقطه O' انتقال می‌دهیم:


x=X+αy=Y+βY+β=X+α2−X+α+2X+α−1

⇒Y=X2+2αX+α2−X−α+2X+α−1−β


⇒Y=X2+2αX+α2−X−α+2−βX−βα+βX+α−1


⇒Y=X2+2α−β−1X+α2−αβ+β−α+2X+α−1    ;    Ι


X را به -X و Y را به -Y تبدیل نموده، سپس طرفین معادله را در -1 ضرب می کنیم، نباید معادله تغییر کند.

⇒−Y=X2−2α−β−1X+α2−αβ+β−α+2−X+α−1


⇒Y=X2−2α−β−1X+α2−αβ+β−α+2X−α+1    ;     ΙΙ


با توجه معادلات ΙΙ,Ι جملاتی که تغییر می‌کنند، ضرایب‌شان را صفر قرار می‌دهیم:

2α−β−1=0α−1=0α=1β=1O'1,1

مرکز تقارن منحنی زیر را تعیین کنید:

y=x+12x−2

محاسبه مجانب قائم:

x−2=0⇒x=2


محاسبه مجانب مایل:

x2+2x+1    x−2           ⋮                 x+4         R    ¯y=x+4→x=2y=6


مرکز تقارن O'2,6 است.

مکان هندسی مرکز تقارن منحنی زیر را به‌دست آورید.

y=x2x−m

مرکز تقارن منحنی، محل تقاطع مجانب قائم x=m و مجانب مایل y=x+m است.

O'x=m,y=2m


با حذف m مکان هندسی نقطه O' خط y=2x خواهد بود.   

اگر مرکز تقارن منحنی زیر، نقطه O'1,0 می‌باشد، a و b را به‌دست آورید.  

y=x2+ax+10x+b

چون مرکز تقارن تابع روی مجانب قائم قرار دارد، پس:

x+b=0⇒x=−b→x=11=−b⇒b=−1


از طرفی مرکز تقارن روی هوپیتال تابع هم قرار دارد پس مختصات آن در y=2x+a صدق می‌کند:

0=21+a⇒a=−2

مرکز تقارن منحنی زیر را به‌دست آورید.

y=x+x2−4x

y=x+x2−4x⇒y−x=x2−4x


⇒y−x2=x2−4x⇒fx,y=y−x2−x2+4x


f'x=0⇒2y−x−1−2x+4=0f'y=0⇒2y−x=0x=2y=2  O'2,2

تمرین

منحنی y=1±2x−x2 دارای چند محور تقارن است؟

y=1±2x−x2⇒y−1=±2x−x2


⇒y−12=2x−x2⇒x−12+y−12=1


منحنی فوق یک دایره است، پس دایره فوق دارای بی‌شمار محور تقارن است.

اگر محور تقارن منحنی y=m+1±x3 خط y=-3 باشد، m را به‌دست آورید. 

y=m+1y=−3−3=m+1⇒m=−4

برای ارسال نظر وارد سایت شوید